Hvað eru mörg frumefni í lotukerfinu? Öll 118 (2026)

Í lotukerfinu eru 118 þekkt frumefni árið 2026. Listinn nær frá vetni, með sætistöluna 1, til oganessons, með sætistöluna 118. Bandaríska efnafræðifélagið (ACS) gefur upp sömu heildartölu og útskýrir röðunina: frumefnunum er raðað eftir hækkandi sætistölu.

Ef þú vilt fletta einhverju upp er heildartaflan hér beint fyrir neðan. Hún sýnir heiti hvers frumefnis, nákvæmt tákn þess með réttum há- og lágstöfum og sætistölu, án þess að blanda atómþyngdum í sömu uppflettitöflu. Á eftir töflunni er hagnýt leið til að velja þær staðreyndir sem þú þarft í náminu og gera spjaldkort aðeins úr þeim.

Upplýsingar yfirfarnar: 6. september 2026.

Öll 118 frumefnin: sætistölur, tákn og heiti

Röðin sætistala–tákn–heiti hér að neðan var borin saman við lotukerfi NIST og viðmiðunartöflu IUPAC. Í ensku frumgerð greinarinnar fylgja heitin bandarískri stafsetningu NIST: aluminum og cesium. IUPAC notar aluminium og caesium. Hér eru íslensk heiti, ál og sesín. Stafsetningin breytir hvorki Al, Cs, 13 né 55, svo notaðu þann rithátt sem námskeiðið þitt krefst.

Sætistala	Tákn	Heiti frumefnis
1	H	Vetni
2	He	Helín
3	Li	Litín
4	Be	Beryllín
5	B	Bór
6	C	Kolefni
7	N	Köfnunarefni
8	O	Súrefni
9	F	Flúor
10	Ne	Neon
11	Na	Natrín
12	Mg	Magnesín
13	Al	Ál
14	Si	Kísill
15	P	Fosfór
16	S	Brennisteinn
17	Cl	Klór
18	Ar	Argon
19	K	Kalín
20	Ca	Kalsín
21	Sc	Skandín
22	Ti	Títan
23	V	Vanadín
24	Cr	Króm
25	Mn	Mangan
26	Fe	Járn
27	Co	Kóbalt
28	Ni	Nikkel
29	Cu	Kopar
30	Zn	Sink
31	Ga	Gallín
32	Ge	German
33	As	Arsen
34	Se	Selen
35	Br	Bróm
36	Kr	Krypton
37	Rb	Rúbidín
38	Sr	Strontín
39	Y	Yttrín
40	Zr	Sirkon
41	Nb	Níóbín
42	Mo	Mólýbden
43	Tc	Teknetín
44	Ru	Rúþen
45	Rh	Ródín
46	Pd	Palladín
47	Ag	Silfur
48	Cd	Kadmín
49	In	Indín
50	Sn	Tin
51	Sb	Antímon
52	Te	Tellúr
53	I	Joð
54	Xe	Xenon
55	Cs	Sesín
56	Ba	Barín
57	La	Lantan
58	Ce	Serín
59	Pr	Praseódým
60	Nd	Neódým
61	Pm	Prómetín
62	Sm	Samarín
63	Eu	Evrópín
64	Gd	Gadólín
65	Tb	Terbín
66	Dy	Dysprósín
67	Ho	Hólmín
68	Er	Erbín
69	Tm	Túlín
70	Yb	Ytterbín
71	Lu	Lútetín
72	Hf	Hafnín
73	Ta	Tantal
74	W	Volfram
75	Re	Renín
76	Os	Osmín
77	Ir	Iridín
78	Pt	Platína
79	Au	Gull
80	Hg	Kvikasilfur
81	Tl	Þallín
82	Pb	Blý
83	Bi	Bismút
84	Po	Pólon
85	At	Astat
86	Rn	Radon
87	Fr	Fransín
88	Ra	Radín
89	Ac	Aktín
90	Th	Þórín
91	Pa	Prótaktín
92	U	Úran
93	Np	Neptún
94	Pu	Plúton
95	Am	Ameríkín
96	Cm	Kúrín
97	Bk	Berkelín
98	Cf	Kalifornín
99	Es	Einsteinín
100	Fm	Fermín
101	Md	Mendelevín
102	No	Nóbelín
103	Lr	Lárensín
104	Rf	Rutherfordín
105	Db	Dubnín
106	Sg	Seborgín
107	Bh	Bohrín
108	Hs	Hassín
109	Mt	Meitnerín
110	Ds	Darmstadtín
111	Rg	Röntgenín
112	Cn	Kópernikín
113	Nh	Níhon
114	Fl	Fleróvín
115	Mc	Moskóvín
116	Lv	Livermorín
117	Ts	Tennessín
118	Og	Oganesson

IUPAC samþykkti formlega heiti og tákn Nh, Mc, Ts og Og fyrir frumefni 113, 115, 117 og 118 í nóvember 2016. Tilkynning IUPAC um nafngiftirnar kemur að gagni þegar gömul verkefnablöð sýna enn bráðabirgðatákn með þremur bókstöfum.

Sætistala er ekki atómmassi

Í reit hvers frumefnis geta verið margar tölur, en þær svara ólíkum spurningum.

• Sætistala auðkennir frumefnið og er jöfn fjölda róteinda þess. Sætistala natríns er alltaf 11.
• Frumefnistákn er skammstöfun með einum eða tveimur bókstöfum. Há- og lágstafir eru hluti af táknmálinu: natrín er Na, hvorki NA né na.
• Atómmassi og atómþyngd eru ekki sætistala. Í kennslutöflum getur hvort heitið sem er staðið við stærri tugabrotstöluna, en hugtökin eru ekki alveg jafngild. Fylgdu nákvæmu heiti, nákvæmni og framsetningarvenju töflunnar.
• Massatala er samanlagður fjöldi róteinda og nifteinda í einni kjarnategund og er alltaf heiltala.

Heiltala innan hornklofa, sem sumar töflur sýna fyrir geislavirkt frumefni, er yfirleitt massatala, ekki önnur sætistala eða staðlað atómþyngdargildi.

Þess vegna takmarkast uppflettitaflan hér að ofan við heiti, tákn og sætistölu. Þessi þrjú atriði svara því sem leitað er að. Útgáfusaga lotukerfis NIST sýnir líka hvers vegna stokkur með nákvæmum atómþyngdum þarf heimild og dagsetningu: viðmiðunargögnin geta breyst. Ef atómþyngdir eru til prófs skaltu nota nákvæmlega þann eiginleika, þá töfluútgáfu og þá námundunarreglu sem námskeiðið tilgreinir.

Hvernig lærirðu lotukerfið utan að? Byrjaðu á námsefninu

118 línur geta vakið þá hugmynd að þú hafir fengið verkefni sem enginn setti fyrir: „Ætli ég þurfi ekki að læra þetta allt utan að.“ Oft er krafan mun þrengri. Skoðaðu námsáætlun, fyrirmæli kennara, leyfileg hjálpargögn og nýleg verkefni áður en þú býrð til stokk.

Ef verkefnið krefst þess að þú…	Það sem gagnast að geta rifjað upp	Haltu þessu utan stokksins
þekkir algeng frumefni í formúlum	tákn → heiti	ritun heilla formúla og verkefni um nafnakerfi
skrifir tákn út frá heitum frumefna	heiti → tákn með réttum há- og lágstöfum	hleðslur efnasambanda og lágvísar
kunnir fyrstu 20 frumefnin	sú upprifjunarstefna sem er prófuð fyrir frumefni 1–20	hin 98 þar til komið er að þeim í náminu
endurgerir lotukerfið	valin frumefni ásamt viðmiðum fyrir flokka og lotur	endurteknar æfingar í að fylla út autt lotukerfi
berir saman hvernig eiginleikar frumefna breytast eftir lotum og flokkum	fáar reglur um breytingar eftir lotum og flokkum og tilgreindar undantekningar	skýringar og samanburð sem þú hefur ekki séð áður
skrifir rafeindaskipan	rafeindaskipan og undantekningar sem námskeiðið krefst	vinnuna við að fylla svigrúm til að leiða skipanina út
getir rifjað upp auðkenni allra 118 frumefnanna	þær stefnur milli heita, tákna og sætistalna sem prófað er úr	massa, reglubundna eiginleika og rafeindaskipan nema sérstaklega sé krafist þeirra

Kennarar geta tekið af mikinn vafa með því að segja í hvaða átt nemendur þurfa að svara. „Kunna frumefnin“ getur þýtt að lesa tákn, skrifa tákn, fylla út autt lotukerfi eða muna sætistölur. Fjöldi korta verður mjög mismunandi eftir því hvert verkefnið er.

Gerðu kort úr villunni, ekki öllum reitnum

Co er kóbalt. CO er formúla sem inniheldur tvö aðskilin tákn, C og O. Einn lágstafur breytir merkingunni. Gagnlegt leiðréttingarkort beinist að nákvæmlega þeirri villu:

Framhlið: Hvaða frumefni hefur táknið Co?
Bakhlið: Kóbalt.

Framhlið: Hvaða tvö frumefnistákn eru í CO?
Bakhlið: C fyrir kolefni og O fyrir súrefni.

Seinni spurningin æfir lestur formúla. Hún er ekki annað kóbaltkort. Önnur lík tákn eru S og Si, N og Ni, C og Ca, og P og Pb. Seinni stafurinn í tveggja stafa tákni á að vera lágstafur.

Sum tákn eru erfið af annarri ástæðu þegar lært er á ensku: enska heitið gefur ekki augljóslega til kynna bókstafina í tákninu. Eftirfarandi frumefni henta því vel á fyrstu kortin sem gerð eru út frá villum, ef þau falla undir námsefnið. Ensku heitin fylgja hér með til að sýna ósamræmið:

Frumefni (enskt heiti)	Tákn	Sætistala
Natrín (Sodium)	Na	11
Kalín (Potassium)	K	19
Járn (Iron)	Fe	26
Kopar (Copper)	Cu	29
Silfur (Silver)	Ag	47
Tin (Tin)	Sn	50
Antímon (Antimony)	Sb	51
Volfram (Tungsten)	W	74
Gull (Gold)	Au	79
Kvikasilfur (Mercury)	Hg	80
Blý (Lead)	Pb	82

Ekki gera öll ellefu kortin bara af því að frumefnin eru á þessum lista. Prófaðu fyrst að fylla út autt lotukerfi eða taka táknapróf og haltu síðan þeim sem þú svaraðir rangt.

Ein staðreynd á hvert kort auðveldar heiðarlegt mat

„Segðu mér allt um natrín“ virðist hagkvæmt því það rúmast á einu korti. Í upprifjun verður það óþægilegt: kannski mundirðu Na og 11 en settir frumefnið í ranga lotu. Erfitt er að meta svar af sanngirni þegar það er aðeins rétt að hluta.

Skiptu frekar þeim staðreyndum sem prófað er úr niður:

Framhlið: Skrifaðu táknið fyrir natrín. Gættu að há- og lágstöfum.
Bakhlið: Na.

Framhlið: Hvaða frumefni hefur táknið Na?
Bakhlið: Natrín.

Framhlið: Hvaða frumefni hefur sætistöluna 11?
Bakhlið: Natrín.

Þetta eru þrjár stefnur upprifjunar, ekki þrjú skyldukort. Byrjaðu á þeirri stefnu sem verkefnin þín krefjast. Bættu hinni áttinni aðeins við þegar þú þarft að geta svarað þannig eða þegar æfing leiðir í ljós gloppu. Ef hvert atriði er sjálfkrafa æft í báðar áttir geta 118 frumefni orðið að hundruðum upprifjana án þess að færnin sem prófað er úr batni.

Fleiri dæmi um kortagerð eru í Hvernig býrðu til betri spjaldkort?.

Hagnýt áætlun til að læra þau frumefni sem þú þarft

Byrjaðu á því að kanna stöðuna, jafnvel þótt það sé aðeins með fimm mínútna sjálfsprófi.

1. Skrifaðu nákvæmlega hvað þú þarft að kunna. „Frumefni 1–20, heiti ↔ tákn“ er nothæft markmið. „Læra lotukerfið“ er það ekki.
2. Taktu stutt upphafspróf án glósa. Notaðu autt lotukerfi, próf frá kennara eða efnafræðiverkefni sem þú ert að vinna í. Merktu nákvæmlega við hvert rangt svar.
3. Gerðu eitt kort fyrir hverja stefnu sem vantar. Ekki gera kort um sætistölu, flokk, massa og reglubundna eiginleika nema krafist sé þeirrar þekkingar.
4. Lærðu einn afmarkaðan hluta. Einn námsþáttur, einn flokkur eða frumefni 1–20 gefa þér skýran endapunkt. Ef þú þarft að kunna öll 118 skaltu skipta þeim í lítil sætistölubil í stað þess að bæta öllu inn á fyrsta degi.
5. Blandaðu saman atriðum sem ruglast þegar þú þekkir hvert þeirra fyrir sig. Æfðu Co, C og O í sömu lotu. Blandaðu saman nærliggjandi sætistölum sem þú ruglar ítrekað. Nibomo stillir þessum atriðum ekki sjálfkrafa upp saman, svo þú þarft að velja röð kortanna eða viðeigandi merki.
6. Æfðu uppsetninguna utan stokksins. Fylltu út autt lotukerfi og segðu upphátt hvaða frumefni þú notar sem viðmið fyrir flokka eða lotur. Stök kort kenna þér ekki ein og sér hvar frumefnin eru í töflunni.
7. Farðu aftur í efnafræðina. Lestu formúlur, útskýrðu reglubundna breytingu á eiginleika, skrifaðu rafeindaskipan og leystu ókunn verkefni. Úr hverri endurtekinni villu má gera eitt lítið leiðréttingarkort.

Hafðu daglegt upprifjunarmagn viðráðanlegt á meðan þú stækkar safnið. Hversu mörg ný spjaldkort á dag? útskýrir hvernig fjöldi korta sem bíða upprifjunar á að ráða því hversu mörgum nýjum kortum þú bætir við, fremur en metnaður einn.

Tilbúnir stokkar fyrir þrjú ólík verkefni

Ef markmiðið er í raun að kunna auðkenni allra 118 frumefnanna geturðu sett upp stokkinn Periodic Table Flashcards: All 118 Names, Symbols & Atomic Numbers, sem inniheldur 354 kort. Fyrir hvert frumefni eru þrjár skýrar stefnur: heiti → tákn, tákn → heiti og sætistala → fullt auðkenni frumefnis. Stokkurinn nær ekki yfir atómþyngdir, staðsetningu í töflunni, reglubundna eiginleika eða rafeindaskipan. Hann æfir því upprifjun auðkenna án þess að reyna að vera heilt efnafræðinámskeið. Íslenska viðmótið í skrá stokka breytir ekki tungumáli kortanna.

Tveir aðrir stokkar fjalla um önnur afmörkuð efni:

• Periodic Trends Flashcards fjallar um hnitmiðaðar reglur um reglubundna eiginleika, mikilvægan greinarmun og samanburð.
• Electron Configuration Flashcards: All 118 Elements fjallar um rafeindaskipan óhlaðinna atóma í grunnástandi, þar á meðal skýrt merktar spár þar sem viðmiðunargögnin krefjast þess.

Forskeyti mælieininga eru önnur skyld uppspretta ruglings um há- og lágstafi: M og m merkja ekki það sama. Þau tilheyra þó ekki lotukerfinu. Haltu þeim sér með leiðbeiningunum um spjaldkort fyrir forskeyti mælieininga svo efnafræðitáknmálið verði ekki að einum risastórum, blönduðum stokki.

Það sem spjaldkort um lotukerfið geta ekki kennt

Spjaldkort henta vel til að halda nákvæmum tengingum tiltækum: Fe → járn, 26 → járn eða „natrín“ → Na. Þau henta mun síður sem eina æfingin í verkefnum sem tengja saman mörg atriði.

Haltu áfram að æfa þetta utan stokksins:

• raða frumefnum á rétta staði í auttu lotukerfi
• lesa skýringar töflunnar og nota útgáfuna sem kennarinn afhendir
• útskýra hvers vegna eiginleiki breytist reglubundið og kunna undantekningarnar sem kenndar eru í námskeiðinu
• skrifa og túlka formúlur og efnajöfnur
• leiða út rafeindaskipan í stað þess að þekkja aðeins tilbúin svör
• leysa reikningsdæmi og ókunn verkefni í mörgum skrefum
• vinna tilraunaverkefni undir tilskildu eftirliti og fylgja öryggisreglum

Leiðbeiningarnar um spjaldkort í framhaldsefnafræði fjalla nánar um þessa skiptingu milli stuttrar upprifjunar og heilla verkefna.

Hvar Nibomo kemur að gagni

Nibomo styður venjuleg kort með fram- og bakhlið, stokka, merki og upprifjun samkvæmt FSRS-áætlun, með einkunnunum Again, Hard, Good og Easy. Þú getur sett upp stokkinn með 118 frumefnum eða búið til minni stokk sem passar við námsefnið þitt.

Gervigreindarspjall og viðhengi geta hjálpað til við að gera drög að kortum úr töflu úr kennslustund eða lista yfir röng svör. Athugaðu hvert heiti, tákn, hverja sætistölu, heiti eiginleika og námundunarreglu með þeirri heimild sem gildir í náminu áður en þú vistar. Forritið hefur enga sérhæfða efnafræðiyfirferð og blandar ekki sjálfkrafa saman viðfangsefnum fyrir þig. Leiðbeiningarnar fyrir fyrstu skrefin útskýra hvernig þú býrð til kort og byrjar að rifja upp þau sem eru á dagskrá.

Algengar spurningar um lotukerfið

Hvað eru mörg frumefni í lotukerfinu árið 2026?

Þekkt frumefni eru 118. Vetni er númer 1 og oganesson númer 118. Núverandi töflur ACS, NIST og IUPAC enda allar á frumefni 118.

Hvað er 118. frumefnið?

Oganesson, með táknið Og, er frumefni 118. IUPAC samþykkti núverandi heiti þess og tákn í nóvember 2016 ásamt níhoni (Nh), moskóvíni (Mc) og tennessíni (Ts).

Eiga nemendur að læra öll 118 frumefnin utan að?

Aðeins ef námskeiðið eða prófið krefst þess. Margir nemendur þurfa minna safn, til dæmis frumefni 1–20, algeng frumefni í formúlum, valda flokka eða frumefnin í námsþættinum sem verið er að vinna með. Gakktu líka úr skugga um í hvaða átt þú þarft að svara: að þekkja Na og skrifa það út frá „natrín“ er ekki sama færnin.

Er sætistala það sama og atómmassi?

Nei. Sætistala er fjöldi róteinda og auðkennir frumefnið. Massatala telur róteindir og nifteindir í einni kjarnategund. Atómmassi og atómþyngd lýsa ólíkum stærðum sem tengjast massa. Notaðu nákvæmlega hugtökin og heimildina sem námskeiðið tilgreinir.

Hver er fljótlegasta leiðin til að læra heiti og tákn frumefna?

Afmarkaðu minnsta safnið sem þú þarft að kunna, prófaðu þig án glósa og gerðu aðeins kort fyrir þær stefnur sem þú ræður ekki við. Athugaðu síðan hvort þú getir rifjað þetta upp með auðu lotukerfi og raunverulegum efnafræðiverkefnum.

Notaðu töfluna, lokaðu henni svo

Notaðu 118 línu töfluna þegar þú þarft áreiðanlega uppflettingu. Þegar þú æfir upprifjun skaltu fela hana, prófa nákvæmlega það sem námskeiðið krefst og gera lítil kort úr mistökunum. Farðu svo aftur í auða lotukerfið, formúluna, skýringuna á reglubundnum eiginleika eða reikningsdæmið, þar sem þekkingin þarf að nýtast.